Cliquer pour écouter la Radio 
                         Cliquer pour écouter la Radio 

Koman moun entèprete ekspresyon tèt kale ak kale tèt nan lang kreyòl ayisyen an ?

Wreslemania show

RIBRIK : M TANDE, M WÈ, M APWANN EM KONPWANN

Ribrik sa, se yon ribrik orijinal, sa fè, anpil moun apiye l’ tèt kale, sa vle di se yon ribrik moun yo apiye l’san pou san.

Okap, https://www.lemiroirinfo.ca, Lendi 27 Avril 2020

Tèt kale ak kale tèt, ekspresyon sa yo trè popilè nan lang kreyòl Ayisyen an. Men, yo genyen divès konotasyon, sa depan de sans ou itilize yo.

Lè tèt yon moun kale, sa vle di tèt moun sa pa genyen cheve. Se yon tèt san cheve. Ou wè tèt san cheve, lè kwafè ap fèl, se tèt ki pi difisil pou acheve.

Genyen moun ki kale tèt yo avèk tondèz, genyen moun se avèk jilèt yo kale tèt yo, pa sezi sim diw genyen moun ki kale tèt yo ak moso boutèy. Fòm di nou byen, tèt kale pa kase fasil, li pito fè boul.

Poutan, yon moun ka plen cheve nan tèt li, epi kareman yo relel tèt kale. Pa ekzanp, pa bò isit, lè yon moun genyen anpil lajan, genyen moun ki rele l’ tèt kale, sa vle di se yon gwo zotobre. Pafwa, sa ka rive tèt moun nan ka chòv, yo rele l’ tèt kale tou.

Kale tèt genyen yon lòt sans nan ka kote yon moun planifye pwòp malè pou tèt li. Mwen p’ap pèdi tanm okipe msye, yo te pale l’, li pat tande, se li k’ap kale tèt li, kidonk, se sal fè lap peye.

M’ap di nou sa, an pasan, kale tèt rantre tou nan zafè relasyon fanm ak gason. Ou wè dam sa wap gade la, me l’ kanpe la ba, se kale l’ap kale tèt flannè sa ki bò kote l’la. Sa vle di, dam sa ap banboche ak flannè a, l’ap manje lajan msye, men an reyalite li pa renmen msye vre.

Mwen raple m’ genyen yon atis ayisyen ki chante yon mizik ki di : tèt kale pa vle kitem dòmi. Tèt kale sa atis la ap pale a, sa vle di… kòm genyen timoun k’ap swiv mwen, pèmèt mwen pase sou sa tanpri souple.

Depi kèk ane, an Ayiti, tèt kale genyen yon konotasyon politik. Lè yon moun diw, li nan tèt kale, sa vle di se yon moun ki manb, patizan ak senpatizan Pati Ayisyen Tèt Kale.

Men fòm di nou byen, anpil fwa, moun ki nan opozisyon sitou opozisyon radikal la, yo abitye rele  rejim tèt kale a kale tèt.

Nan sans sa, kale tèt vle di dechèpiyè, piyajè elatrye. Se sak fè, manb opozisyon sa yo renmen di, pèp la, kale je nou pou moun tèt san cheve yo ou tèt kale yo pa kale tèt nou.

Antouka, mèsi paske ou renmen ribrik sa tèt kale, ebyen se konsa li acheve.

Auteur : Leonel Dorcilien, E- mail : leoneldorcilien79@gmail.com